Baitang 4 Filipino: Lagumang Rebyuwer

Pangngalan, Pang-abay na Pamamaraan, at Pang-uring Pamilang

Baitang 4 Filipino Pahina 1 ng 4

Pangalan ng Mag-aaral:

Baitang at Pangkat:

Petsa:

Marka:

GABAY SA PAG-AARAL Basahin at unawaing mabuti ang buod ng tatlong aralin bago simulan ang 40-aytem na Lagumang Pagsusulit!

🏷️ Aralin 1: Apat na Kayarian ng Pangngalan Kayarian

Ang pangngalan ay may apat na paraan ng pagkakabuo ng salita:

1. Payak Salitang-ugat lamang; walang panlapi, hindi inuulit, at walang katambal.
Hal: bata, ilog, araw, bahay, puno

2. Maylapi Salitang-ugat na kinabitan ng panlapi (unlapi, gitlapi, hulapi, kabilaan).
Hal: mag-aaral, kabayanihan, tahanan

3. Inuulit Pag-uulit ng buong salita (Ganap) o pantig (Di-ganap). May gitling.
Hal: araw-araw, bata-bata, sari-sari

4. Tambalan Dalawang salitang pinagsama. Ganap (bagong kahulugan: bahaghari); Di-ganap (may gitling: bahay-kubo).

⚡ Aralin 2: Pang-abay na Pamamaraan (Adverb of Manner) Pang-abay

Kahulugan: Bahagi ng pananalita na naglalarawan kung PAANO isinagawa ang kilos o pandiwa sa pangungusap. Sumasagot sa tanong na "Paano?".
Panandang Salita: Madalas ginagamit ang panandang "nang" o panlaping pamaraan. Halimbawa: Lumakad siya nang dahan-dahan. Masiglang umawit ang mga bata.
Mahalagang Pagtatangi: Pang-uri = naglalarawan ng tao o bagay/pangngalan (Mabilis ang kabayo.) vs. Pang-abay = naglalarawan ng gawa o pandiwa (Tumakbo nang mabilis ang kabayo.).

🔢 Aralin 3: Tatlong Uri ng Pang-uring Pamilang Pang-uri

Naglalarawan sa dami, bilang, o pagkakasunod-sunod ng pangngalan o panghalip:

1. Patakaran (Kardinal) Karaniwang bilang o likas na dami ng pangngalan.
Hal: isa, lima, sampung mangga, sandaang piso

2. Panunuran (Ordinal) Posisyon, ranggo, o pagkakasunod-sunod (may ika- o pang-).
Hal: una, ikalawa, ikatlong baitang, pansampu

3. Pamahagi (Fractional/Distributional) Hati ng kabuuan o pamamahagi (may tig- o ka-).
Hal: kalahati, sang-kapat, tig-tatlo, tig-lima

💡

MGA PATIBONG SA EKSAMEN (EXAM TRAP WARNINGS): 1) Ang mga salitang paruparo, saranggola, at alaala ay PAYAK at hindi inuulit, dahil walang salitang-ugat na "paro", "gola", o "ala"! 2) Ang tambalang may bagong kahulugan (tulad ng bahaghari, hampaslupa, dalagangbukid) ay walang gitling! 3) Tingnan kung ano ang inilalarawan: Kapag kilos/pandiwa ang inilalarawan, ito ay Pang-abay; kapag pangngalan, ito ay Pang-uri!

Baitang 4 Filipino: Lagumang Pagsusulit

Bahagi I: Kayarian ng Pangngalan at Pang-abay na Pamamaraan (Aytem 1–20)

Eksamen Bahagi I Pahina 2 ng 4

Pangalan:

Petsa:

Bahagi I Iskor: / 20

BAHAGI A Maramihang Pagpipilian (1–10): Basahin ang bawat tanong. Bilugan o itiman ang titik ng tamang sagot.

1 Alin sa mga sumusunod ang halimbawa ng pangngalang payak?

A mag-aaral B dagat C bahay-kubo D araw-araw

2 Ano ang kayarian ng pangngalang kabayanihan?

A Payak B Inuulit C Maylapi D Tambalan

3 Alin sa mga sumusunod ang tambalang ganap na may bagong kahulugan?

A silid-aralan B bahaghari C kapit-bahay D tulay-bato

4 Bakit nauuri bilang payak ang salitang paruparo?

A May gitling ito B Walang ugat na paro C Dalawa ang salita D May unlaping pa-

5 Anong panlapi ang ikinabit sa salitang-ugat na sulatan?

A Unlapi B Gitlapi C Hulapi D Kabilaan

6 Alin ang pang-abay na pamamaraan sa: "Buong husay na sumayaw si Liza."?

A Liza B sumayaw C Buong husay D na

7 Anong tanong ang sinasagot ng pang-abay na pamamaraan?

A Kailan? B Saan? C Paano? D Bakit?

8 Sa pangungusap na "Mabilis na tumakbo ang kabayo," ano ang salitang inilalarawan ng mabilis?

A kabayo B tumakbo C ang D na

9 Alin sa mga sumusunod na pangungusap ang gumagamit ng pang-uri?

A Mahusay siyang umawit. B Mahusay ang mang-aawit. C Umawit nang mahusay. D Mahusay na sumayaw.

10 Anong pananda ang karaniwang ginagamit bago ang pang-abay na pamamaraan?

A nang B ng C sa D kay

BAHAGI B Word Anatomy (11–15): Suriin ang bawat pangngalan. Isulat ang salitang-ugat, panlapi/katambal, at ang kayarian nito.

#	Pangngalan	Salitang-Ugat	Panlapi o Katambal
11	kagubatan	gubat	ka- at -an (kabilaan)
12	bayan	bayan	walang panlapi
13	silid-aklatan	silid + aklatan	tambal na salita
14	araw-araw	araw	inuulit ang buong salita
15	bahaghari	bahag + hari	may bagong kahulugan

BAHAGI C Pang-uri o Pang-abay? (16–20): Tukuyin kung ang may salungguhit na salita ay ginamit bilang PANG-URI o PANG-ABAY.

16 Tahimik ang silid-aralan habang kumukuha ng pagsusulit ang mga mag-aaral. Sagot:

17 Nagbasa nang tahimik ang mga bata upang hindi makaistorbo sa katabi. Sagot:

18 Masipag na nag-aral si Miguel gabi-gabi para sa pagsusulit sa paaralan. Sagot:

19 Ang masipag na magsasaka ay maagang gumising upang magtanim ng palay. Sagot:

20 Dahan-dahang binuksan ni Aling Nena ang pinto upang hindi magising ang sanggol. Sagot:

Baitang 4 Filipino: Lagumang Pagsusulit

Bahagi II: Pang-uring Pamilang, Pagbasa at Paglalapat (Aytem 21–40)

Eksamen Bahagi II Pahina 3 ng 4

Pangalan:

Petsa:

Bahagi II Iskor: / 20

BAHAGI D Pag-uuri ng Pamilang (21–28): Isulat sa patlang kung ang pamilang ay PATAKARAN, PANUNURAN, o PAMAHAGI.

21 Nakakuha si Andrea ng unang gantimpala sa patimpalak sa pagtula. Sagot:

22 Bumili si Nanay ng sampung pirasong hinog na mangga sa palengke. Sagot:

23 Binigyan ng guro ang bawat mag-aaral ng tig-tatlong pirasong lapis. Sagot:

24 Nasa ikaapat na baitang na ang bunsong kapatid ni Kuya Ramon. Sagot:

25 Kinain ni Carlo ang kalahati ng mainit na bibingka kaninang umaga. Sagot:

26 May limampung mag-aaral na lumahok sa paglilinis ng paaralan. Sagot:

27 Tumanggap ang mga nanalo ng tig-isang libong piso mula sa punong-guro. Sagot:

28 Si Daniel ang pangalawang tumawid sa guhit sa takbuhan kahapon. Sagot:

BAHAGI E Pagbasa at Pagsusuri (29–34): Basahin ang maikling talata sa ibaba at sagutin ang mga tanong.

🌾 Ang Pista ng Masaganang Ani sa Nayon

Maagang gumising ang buong pamilya Santos. Masiglang kumilos si Mang Juan upang ihanda ang tatlong kaing ng matatamis na mangga. Samantala, buong ingat na inayos ni Aling Marta ang mga bulaklak sa kanilang bahay-kubo. Nang dumating ang tanghali, masayang nagdiwang ang mga kanayon at ibinigay ang unang parangal sa pinakamasipag na magsasaka. Hinati nila ang malaking lechon at binigyan ng tig-dadalawang hiwa ang bawat panauhin.

29 Mula sa kuwento, ano ang kayarian ng salitang bahay-kubo? Sagot:

30 Ano ang pang-abay na pamamaraan na naglalarawan kung paano inayos ang mga bulaklak? Sagot:

31 Sa pariralang "tatlong kaing", anong uri ng pang-uring pamilang ang salitang tatlo? Sagot:

32 Sa pariralang "unang parangal", anong uri ng pang-uring pamilang ang salitang una? Sagot:

33 Sa pariralang "tig-dadalawang hiwa", anong uri ng pang-uring pamilang ito? Sagot:

34 Tukuyin ang pandiwa na inilalarawan ng pang-abay na masayang sa kuwento: Sagot:

BAHAGI F Pagbuo ng Pangungusap (35–40): Punan ang patlang gamit ang tamang anyo ng salita ayon sa hinihinging panuto.

35 (Pangngalang Tambalan): Nagsipag-aral ang mga mag-aaral sa loob ng kahapon.

36 (Pang-abay na may "nang"): Sumagot ang bata sa kaniyang guro kanina.

37 (Pamilang na Panunuran): Nakatira kami sa palapag ng mataas na gusali.

38 (Pamilang na Pamahagi): Binigyan ng guro ang bawat bata ng mansanas.

39 (Pangngalang Maylapi mula sa salitang "aral"): Ang masipag na ay nagbabasa araw-araw.

40 (Pangngalang Inuulit mula sa salitang "gabi"): Nagdarasal ang mag-anak tuwing bago matulog.

Susi sa Pagwawasto at Gabay sa Pagmamarka

Baitang 4 Filipino • DepEd MATATAG Balarila at Pagbasa

Gabay ng Guro / Magulang Pahina 4 ng 4

SUSI SA PAGMAMARKA Gamitin ang master key na ito upang maiwasto ang papel ng mag-aaral at matukoy ang mga araling dapat pang patatagin.

BAHAGI I: PANGNGALAN AT PANG-ABAY AYTEM 1–20

1. B (dagat) — Salitang-ugat lamang; walang panlapi o katambal.
2. C (Maylapi) — Salitang-ugat na bayani na may kabilaang ka-...-han.
3. B (bahaghari) — Tambalang ganap; nagkaroon ng bagong kahulugan (rainbow).
4. B (Walang ugat na paro) — Ang paruparo ay likas na salitang-ugat/payak.
5. C (Hulapi) — Ikinabit ang hulaping -an sa hulihan ng salitang-ugat.
6. C (Buong husay) — Naglalarawan kung paano isinagawa ang pagsasayaw.
7. C (Paano?) — Pangunahing tanong na sinasagot ng pamamaraan.
8. B (tumakbo) — Pandiwa ang inilalarawan ng pang-abay na mabilis.
9. B (Mahusay ang mang-aawit) — Inilalarawan ang pangngalang mang-aawit.
10. A (nang) — Ginagamit ang "nang" bilang pananda sa paraan ng pagkilos.
11. Maylapi — Salitang-ugat na may kabilaang panlapi.
12. Payak — Salitang-ugat lamang.
13. Tambalan (Di-ganap) — Dalawang salitang may gitling.
14. Inuulit (Ganap) — Inulit ang buong salitang-ugat na may gitling.
15. Tambalan (Ganap) — Dalawang salitang may bagong kahulugan.
16. PANG-URI — Naglalarawan sa pangngalang silid-aralan.
17. PANG-ABAY — Naglalarawan sa pandiwang nagbasa.
18. PANG-ABAY — Naglalarawan sa pandiwang nag-aral.
19. PANG-URI — Naglalarawan sa pangngalang magsasaka.
20. PANG-ABAY — Naglalarawan sa pandiwang binuksan.

BAHAGI II: PAMILANG, KUWENTO AT PAGLALAPAT AYTEM 21–40

21. Panunuran (Ordinal) — Nagsasaad ng posisyon/ranggo.
22. Patakaran (Kardinal) — Karaniwang bilang o dami.
23. Pamahagi — May unlaping tig- na nagpapahiwatig ng hati.
24. Panunuran (Ordinal) — May panlaping ika- na nagsasaad ng baitang.
25. Pamahagi — Nagsasaad ng bahagi ng kabuuan (kalahati).
26. Patakaran (Kardinal) — Likas na bilang ng mga mag-aaral.
27. Pamahagi — May unlaping tig- sa halaga ng pera.
28. Panunuran (Ordinal) — Posisyon sa pagtatapos ng karera.
29. Tambalan (Di-ganap) — Pinagsamang bahay at kubo.
30. Buong ingat / Buong ingat na — Paraan ng pag-aayos.
31. Patakaran (Kardinal) — Bilang ng kaing.
32. Panunuran (Ordinal) — Posisyon ng parangal.
33. Pamahagi — Pagbabahagi ng hiwa ng lechon.
34. nagdiwang — Kilos na inilalarawan ng masayang.
35. silid-aklatan / silid-aralan — O katumbas na tambalan.
36. nang magalang / nang buong husay — O katumbas na parirala.
37. ikatlo / ikalawa / ikaapat — Pamilang na may ika-.
38. tig-iisa / tig-dadalawa / kalahating — Pamilang na pamahagi.
39. mag-aaral — Maylaping pangngalan mula sa ugat na aral.
40. gabi-gabi — Inuulit na pangngalan mula sa ugat na gabi.

DIAGNOSTIC RUBRIC Kabuuang Marka at Lebel ng Kakayahan sa Balarilang Filipino

🌟 Napakahusay (Mastered)

36 – 40 pts

Lubos na nauunawaan ang kayarian ng salita, pamamaraan, at mga pamilang. Handa sa pagsusulit!

👍 Mahusay (Proficient)

29 – 35 pts

Matatag na kasanayan; kaunting pagsasanay na lamang sa pamahagi at pagtatangi ng pang-uri/pang-abay.

⚠️ Papaunlad (Developing)

21 – 28 pts

Nalilito pa sa tambalang ganap/di-ganap at panandang "nang". Kailangan ng gabay sa pagbasa.

🚨 Nangangailangan ng Tulong

0 – 20 pts

Malaking hamon sa balarila. Lubos na inirerekomenda para sa PERSONALIZED Tutoring.

🇵🇭 Klinikal na Payo ng Guro sa Baitang 4 Filipino:
Kadalasan, nalilito ang mga mag-aaral sa paggamit ng salitang naglalarawan (hal. mabilis, tahimik). Ituro sa mag-aaral ang simpleng tuntunin: Itanong kung SINO o ANO ang inilalarawan (Pang-uri) laban sa PAANO ginawa ang kilos (Pang-abay). Sa pamilang naman, bigyang-diin na ang tig- ay palaging pamahagi at ang ika- ay palaging panunuran!

Baitang 4 Filipino: Lagumang Rebyuwer

Baitang 4 Filipino: Lagumang Pagsusulit

Baitang 4 Filipino: Lagumang Pagsusulit

Susi sa Pagwawasto at Gabay sa Pagmamarka

📚 Mga Kaugnay na Pagsasanay sa Baitang 4 Filipino

🎯 DepEd MATATAG Kurikulum at Personalized Tutoring